Reveninte hejmen, Johano feliĉe kisis sian edzinon, kaj ili brakumis unu la alian. Johano ĝojis esti de nove en sia domo.

          “Johano. Mi havas mesaĝon por vi. Kuracisto de la kancera hospitalo volas paroli kun vi. Li volas aranĝi rendevuon kun vi. Jen lia numero de telefono.” Maria donis al li pecon de papero.

          Unue Johano spertis iomete timon. Sed baldaŭ ĝi malaperis, kaj baldaŭ poste li telefonis la kuraciston por aranĝi rendevuon. Kaj du tagoj poste, Joano estis en la konsulta ĉambro de la kuracisto.

          “Bonvole, sidiĝu,” invitis la kuracisto, doktoro Smith. “La aliaj doktoroj diris al min ke vi ne volis havi la operacion. Mi kredas, ke via decido estas malsaĝa.”

          Estis longa paŭzo. “Doktoro, mi pripensis pri mia kancero dum la tuta semajno. Mi decidis, ke se vi opinias, ke operacio estas bona ago, mi konsentos havi ĝin.”

          “Jes, bone. Tio estas laŭ mia konsilio.”

          “Sed, doktoro, mi havas kelkajn demandojn. Eble vi povus helpi min.”

          “Volonte, Johano. Tio estas mia devo.”

          “Mi volas scii, kio kaŭzas la kanceron?”

          “Estas kelkaj kialoj, Johano. Povas esti defekto en la kromosomoj. Povas esti la venena efiko de la kemiaĵoj de la medio. Sed mi opinias, ke la plej grava kialo de la nenormala mitozo estas la kortisolo.”

          “Sed, doktoro, kio kaŭzas la mitozon?”

          “Ni ne scias precize. Povas esti defekto en la kromosomoj. Povas esti la venena efiko de la kemiaĵoj de la medio. Sed mi opinias, ke la kialo de mitozo, kiu estas la plej grava estas la kortisolo.”

          “Kio estas kortisolo?”

          “Kortisolo estas hormono en la korpo. Ĝi povas ŝanĝi la kapablon de la korpo sin defendi de malsanoj, kaj de kancero. La korpo povas sin defendi per la imuna sistemo, sed la kortisolo atakas la imunan sistemon.”

          “"Ĉu vere? Ĉu la kortisolo ne helpas la imunan sistemon? Mi legis ion en artikolo."

          "La kortisolo povas helpi la imunan sistemon en kriza situacio, sed post kelkaj tagoj, tro da kortisolo povas malfortigi la korpan defendon kontaŭ malsanoj.

          "Kaj, kio kaŭzas la kortisolon?”

          “Estas la homa korpo mem, kiu produktas kortisolon. Kiam vi estas en danĝero, kiam vi havas timon, kiam vi estas nervoza, kiam vi sentis koleron, kiam vi easta amara, via korpo faras kortisolon.”

          Johano pripensis plu. “Ĉu vi volas diri, ke estas fortaj emocioj, kiuj kaŭzas kanceron?

          “Povas esti. La ellaso da kortisolo kaj la ekzisto de timo, anksieco, kaj streĉo ĉirkaŭ iu korpa histo povas detrui la imunosistemon. La kortisolo malfunkciigas tiun sistemon, atakante la interleŭkino-2.” Interleŭkino-2 donas, ĉu alia ĉelo estas amiko aŭ malamiko. Kiam tio okazas, leŭkocitoj  en la sango ne rekonas la anti-onkogeneson en la ĉelo, kaj permesas la mitozon.”

xx

          "Ĉu vi opinias, ke la kialo de kancero estas la timo, la malamo, la kolero, la manko de pardonemo, kaj la streso de la vivo?"

          "Povas esti, ĉar tiuj emocioj kaŭzas altan nivelon de kortisolo."

          "Mi ne kredas tion," respondis Johano defende. "Mi neniam havis tian fortan malbonajn emociojn, kaj mi havas kanceron."

          "La kancero estas tre komplika afero. Fakte, ekzistas pli ol 200 malsamaj specoj da kancero, kaj ekzistas multaj kialoj. Eble vi ne kredas tion, sed mi kredas, ke la homo ne estas nur korpo kaj menso, sed ankaŭ spirito. Kaj eble la baza kialo de la korpa malsano, de la mitozo de kancero, estas spirita malsano. Aŭ ĉu vi ne kredas je la spirito de la homo?"

          Johano pensis pri Kriŝna, la nekredanta orientulo en la aviadilo, pri la antropologo en Tahitio, pri Marie Anne, la bela juna indiĝenino, pri Paŭlo la samseksemulo, pri la kristana pastro Bruno, pri la drinkemulo Barto. "Jes, mi kredas je la spirita parto de la homo. Kaj venis en lia menso, kelkaj demandoj, kiujn li volis demandi al sia pastro."

          Pasis kelkaj momentoj. "Do, morgaŭ je la deka?"

          "Jes, morgaŭ je la deka. Mi skribas vian nomon en la horaron, kaj mi planas, ke vi tiam ekzmeniĝos per komputila tomografio. Kaj en kelkaj semajnoj, vi havos vian operacion. Ĉu en ordo?"

          "Jes, kompreneble, doktoro Smith." Sed Johano pensis pri pastoro Bruno.